- Het begrip naieve kunst !
In de twintigste eeuw heeft de naïeve kunst langzaam maar zeker haar plaats in de kunstgeschiedenis verworven als een bijzondere en oorspronkelijke vorm van beeldende kunst . Aan het einde van de negentiende eeuw werd naïeve kunst voor het eerst in officiële kring opgenomen door de waardering van het genie Henri Rousseau, bijgenaamd de Douanier (1844-1910). In de naïeve kunst waarderen wij het vrij en onbekommerd gehoor geven aan creatieve impulsen, onvervormd door intellectuele overwegingen, en niet bepaald door voorbeelden uit de kunstgeschiedenis of actualiteit. In de naïeve kunst krijgt elk mens een kans om met zijn aangeboren creativiteit beelden van hoogst persoonlijke aard te maken, een kans voor het scheppen van een poëzie van het alledaagse, of een kans voor het creëren van een ode aan het wonder van de natuur, het wonder van groei en bloei als kleurrijk decor van het menselijk gebeuren.
Dubravka
Dubravka groeide op tussen de bergen van Centraal Bosnië en aan de kust van de Adriatische Zee. Zij studeerde muziek en bouwkunde, maar de liefde bracht haar in Nederland alwaar zij ontdekte dat naast de muziek haar roeping ook lag in de schilderkunst. Zij schildert vanaf 1982 met olieverf op doek alsook met olieverf achter glas. Deze laatste vorm is bij haar sterk traditioneel bepaald. Gaandeweg heeft ze een compleet eigen stijl ontwikkeld. Het werk is sterk figuratief met impressionistische elementen. In haar werk is ook een grote mate van symboliek aanwezig. Het schilderen achter (op) glas is een redelijk onbekende kunstvorm en vereist een geheel andere techniek dan die van het schilderen op linnen. Zo is de volgorde van het opzetten precies tegenovergesteld aan die van schilderen op doek. De voorliggende elementen moeten het eerst worden opgezet en daarna worden pas de achterliggende gedeelten geschilderd. Een extra moeilijkheid van deze kunstvorm is dat het ‘bijwerken‘ van het schilderij niet mogelijk is. Elke penseelstreek dient dan ook raak te zijn. Het effect van het ‘achter het glas’ schilderen is alleszins de moeite waard.
Peer Haemers
Peer werd geboren in 1954 te Eindhoven (Strijp) en verhuisde later naar Maastricht. Hij is getrouwd en heeft 3 kinderen. Peer is autodidact.Ongehinderd door schildersregeltjes maakt hij zijn kleurrijke schilderijen.Zijn werken zijn fantasievol en vrolijk. Dieren zijn z’n favoriete onderwerp.Peer schildert met olieverf of plakkaatver op doek of houtpanelen.
Mieke Hoogendorp
Mieke Hoogendorp vindt haar inspiratie vooral in de relatie tussen mens en dier. Daar geeft zij in haar schilderijen vorm en inhoud aan, waarbij haar humor en haar scherpe kijk op het handelen en wandelen van mensen in deze tijd vaak resulteert in zeer rake, maar soms ook cynische beelden. Hierbij wordt een passende titel bedacht. Voor Mieke is het naïeve schilderen een totale expressie. Haar visie op de naïeve kunst in het algemeen is dat perspectief en verhoudingen dwangmiddelen zijn die slechts in de reguliere kunst worden toegepast, dus horen deze theorieën niet thuis in de naïeve schilderkunst. Haar uitgangspunt is dat emoties zonder beperkingen moeten worden weergegeven in een vorm waarin schepper en kijker veel van zichzelf zouden kunnen terug vinden. Zij werkt voornamelijk met olieverf op doek. Zij heeft reeds vele exposities in binnen- en buitenland op haar naam staan.
Rasim Huseinov
Het enige wat hij over zijn schilderijen loslaat is dat er een troostend element in zit. “Nederlanders geloven niet meer in troost”, zij (Rasim Huseinov en zijn vrouw Wafa Rustamova) nog wel. Ze hebben nog een soort onschuld die wij kwijt zijn geraakt. Ze geloven nog in de goedheid van mensen. Huseinov: “ik moet als kunstenaar op zoek naar de magie die uit ons leven is verdwenen. Dat is mijn taak als kunstenaar”. In Azerbeidjan heeft hij zijn cultuur, kunst en muziek beetje bij beetje in zich opgenomen. Huseinov is mede beïnvloed door oosterse kunst en door Gaugin. Zijn kunst is actueel, voor de westerling “sprookjesachtig”. Hij beeldt voornamelijk vrouwelijke gestalten uit : vrouw: “ het moederland, moederschap, lijden van moeders in tijden van verandering”. Het wordt poëtisch overgebracht, met een melodische verfijndheid. De beschouwer raakt niet uitgekeken, ontdekt steeds weer iets nieuws. Wordt aan het denken gezet over de wereld en vriendschap. De engelen die hij afbeeldt zijn als mensen op aarde, om de mensen te helpen gezond en in saamhorigheid te leven. Ze zijn een symbool hiervoor. Huseinov nam sinds 1987 deel aan meer dan 100 internationale exposities. Zo’n 40 schilderijen van hem zijn te vinden in privécollecties over de hele wereld, o.m. in Spanje, Noorwegen, Engeland, Frankrijk, Rusland, Turkije, de USA, Zweden en Denemarken. In Nederland (sinds 1999) is Huseinov (politiek vluchteling) weinig in de gelegenheid geweest te exposeren. Ten onrechte!
Jean Kamps
Jean Kamps werd priester en verbleef 4 jaar in Malawi. Sporen van dit verblijf zouden later in zijn werk doordringen. Bij terugkeer besloot hij de kerk te verlaten en naar de sociale academie te gaan, maar ook het welzijnswerk bleek onbevredigend. Hij viel verder terug op zichzelf en de grafische kunst, die hij op de middelbare school had beoefend. Hij besloot een opleiding voor restauratie-steenhouwer te volgen, huwde en kreeg 2 kinderen. Sinds 1974 schildert hij in de achterglas-techniek, die hij bij een Limburgse collega had gezien. Hij heeft zich sindsdien ontwikkeld tot een onbetwistbare meester van deze techniek in Nederland. Pregnante vormgeving en stralende kleuren grijpen onmiddellijk aan, maar ook het steeds wisselende, maar toch ook wederkerend motief noopt tot een diepere observatie, terwijl de welomlijnde onderwerpen vaak een verhaal in het verhaal voorstellen. In een sobere stijl, waarbij compositie, structuur en de puurheid van lijnen en kleuren elkaar perfect in evenwicht houden, ontpopt Jean Kamps zich ook als een verteller. Zijn vaak streng gecomponeerde werken, soms met behulp van bijbelse en mythologische symboliek en vaak ook puttend uit eigen ervaring, geven een universeel beeld van het boeiende en bloeiende, maar ook bedreigde, menselijk bestaan. Naast schilderijen maakt Jean ook prachtige beelden welke zo uit een van zijn schilderijen zijn gestapt.
Annemiek Knols
Na haar studie aan de Ballet Academie in Amsterdam en de Academie Interieur en Decoratie (speciaal ook restauratie hout en marmer imitaties) wilde zij iets voor haarzelf. Kunst is haar wereld, kunstenaars hebben altijd iets te vertellen. Dat is wat ze wil laten zien in haar schilderijen: romantiek, een beeld wat je droom is. Het is voor haar daarom zo moeilijk een schilderij te verkopen. Na haar exposities in Amsterdam, Leusden en Madrid was er door veel mensen vraag naar haar schilderijen. Het is fantastisch een wereld te creëren voor haarzelf. Het is een voorrecht om dat te kunnen schilderen, en iedereen daarvan te laten genieten.
Anneque Lijnkamp Truijen
Anneque Lijnkamp Truijen begon ruim dertig jaar geleden in haar vrije tijd met schilderen en heeft – gestimuleerd door de positieve reactie van een groeiende schare bewonderaars – van het schilderen gaandeweg haar dagelijks werk gemaakt. Als schilder is zij autodidact; door haar langjarige ervaring heeft zij inmiddels een hoog niveau van technisch kunnen bereikt. Haar werk is heel herkenbaar en oorspronkelijk. Zij is een “ fijnschilder “ : ze werkt zeer gedetailleerd en hanteert daarbij een fijnzinnig kleurenpalet. Haar stijl is figuratief/verhalend en toont de toeschouwer een wereld waarin droom en werkelijkheid tegelijkertijd bestaan. De keuze van haar onderwerpen verraadt haar liefde voor de natuur en voor dieren. De mens en zijn doen en laten worden tegen deze achtergrond op een vaak humoristische wijze afgebeeld. Een dubbele bodem is in haar werk vaak aanwezig. Adrie MartensAdrie groeide op in Den Haag en in 1968 trouwde ze met Jan Martens, die net zoals Adrie schildert. Zie zijn beschrijving hieronder onder “Maurice”.Gedurende de kinderperiode ontwierp ze kinderkleding. Omstreeks 1991 verlieten haar kinderen het ouderlijk huis en was ze weer in staat haar schilderhobby op te pakken. Al tijdens haar kinderjaren was Adrie omgeven met veel huisdieren. Ook toen de kinderen opgroeiden, waren er veel beesten zoals een geit, schapen, honden, katten, duiven, konijnen in en om het dijkhuisje op het platteland. Ze werd hier sterk door geïnspireerd. Mensen en dieren zijn de belangrijkste afbeeldingen op haar naïef schilderwerk.Het afbeelden van de grote handen geeft de toeschouwer een beschermend gevoel. “Maurice “ - Jan Martens
Jan Martens werd geboren tijdens de 2e wereldoorlog in Gennip, een klein stadje in Noord-Limburg. Al vanaf zijn kinderjaren op de lagere school was Jan geïnteresseerd in tekenen. Zijn drang om iets te scheppen werd rond 1970 sterker. Hij experimenteerde met allerlei materiaal, zoals mozaïek, hout snijden en metaalplastieken. Met deze laatste kunstuiting had hij rond die periode een paar exposities. In het begin van de jaren zeventig kocht hij zijn eerste schildersdoos. Hij raakte onder de indruk van de schilderijen van de Joegoslavische naïeve schilders, die toentertijd erg populair waren. Jan werd in eerste instantie beïnvloed door deze Joegoslavische schilders, doch in de loop van de tijd ontwikkelde hij zijn eigen herkenbare naïeve stijl. In primaire kleuren schildert hij zijn herinneringen uit zijn jeugdjaren. Zowel de vele vakanties in Frankrijk, die hij met vrouw en kinderen daar genoot, als het landelijke leven in het “land van Maas en Waal” waar hij woont, zijn een dagelijkse bron van inspiratie voor hem. Mensen en dieren zijn de meest belangrijke figuren in zijn schilderijen. Jan tekent zijn werk met de naam “Maurice”. Gedurende de laatste 30 jaar dat hij naïef schildert, exposeert Jan in verschillende galeries en openbare gelegenheden in binnen- en buitenland.
Jos Tempelman-Hemmelder
Jos Tempelman is naïeve fijnschilder en autodidact.Aanvankelijk met olieverf maar later met ei-tempera, een mengsel van kleurpigmenten en eigeel op panelen voorzien van een gladde krijtlaag. Deze techniek, die vooral wordt toegepast in het schilderen van religieuze iconen, leent zich bijzonder goed voor de favoriete onderwerpen van Jos Tempelman. Onderwerpen zijn o.a. winkelpuien en taferelen uit vervlogen tijden. Als basis dienen oude zwart-wit foto’s die op heel persoonlijke wijze in kleur vertaald worden en aangevuld met terloopse details. Elly Spangler Elly Spangler is geboren op Java in het toenmalige Nederlands Indië.In de oorlog heeft zij enige tijd doorgebracht op een Hollandse boerderij en daar is haar liefde voor het landschap met zijn horizontale en verticale lijnen begonnen. Na de HBS en een wiskunde studie, een fulltime baan en de kinderen zelfstandig, nam zij de liefde voor het schilderen weer op, waar zij in Indië al mee begonnen was. Zij woont nu weer in de polder, daar voelt zij zich eindelijk vrij. Zij heeft ook veel tijd doorgebracht in Frankrijk. Ook daar weer het landschap, de wijngaarden, de dorpjes en zijn bewoners. De wereld van de wijn, de beweging, het ballet, de muziek en het sprookje zijn steeds de innerlijke drijfveren van haar gedachten. Ook de Hollandse pleintjes met zijn grappige huisjes, het water en de bootjes doen haar bloed sneller stromen. Weg van de wereld probeert zij dat op het doek te krijgen en soms is de poes de toeschouwer.
Hans Sarfaty Al heel jong kwam hij met kleuren in aanraking en als directeur van een stoffen-groothandel ontwierp hij zelf z’n stoffen. Hij kwam ook tot heel andere activiteiten: schilderen op linnen en nu eens niet wat de commercie vraagt, maar wat Sarfaty zelf beroert. De liefde voor het Hollandse landschap staat bij hem voorop, zijn werk kan geschaard worden onder de naïeven, maar dan wel zo dat hij met niemand te vergelijken is. Sarfaty is een zelfstandig scheppend kunstenaar, die zich niet laat afleiden door allerlei stromingen in de kunst, hij heeft een eigen artistiek systeem ontwikkeld. Zijn doeken zijn geschilderd in een subtiele lijnvoering, opgevuld met kleur. Altijd is er een horizon waar Hollandse huisjes, kerkjes en dorpsgezichten aanwezig zijn. Je kunt zien dat hij Nederland intens bereist en ervan genoten heeft, want de kijker ontdekt altijd wel een esthetisch plekje Holland. De lucht op zijn schilderijen is de echo van de voorgrond, maar daartussen zijn de kleuren sterk aangezet en doen de toeschouwer genieten van de harmonisch verborgen schoonheid. De schilderijen hebben de reputatie de intieme uiting van de kunstenaar te zijn. Hij leert ons kijken naar de werkelijkheid, wij zien de landschappen niet door een fototoestel vastgelegd, maar door een mens, die ons het ultieme genieten van de natuur wil voorzetten.